Co to jest smycz behawioralna? Jak działa behawioralna smycz treningowa?

Jak odpowiednio szkolić psa? To kwestia szeroko dyskutowana w niezliczonych publikacjach. Jednym z narzędzi, które często są sugerowane w tym procesie, jest smycz behawioralna. Czy jednak jest ona bezpieczna dla psa? Jak działa ta smycz i jakie są jej rodzaje? Czy jej użycie jest zawsze polecane? Odpowiedzi na te pytania próbujemy udzielić w tym artykule.

Smycz behawioralna treningowa – co to jest?

Smycz behawioralna to narzędzie szkoleniowe przeznaczone do korekty problemów behawioralnych psa, takich jak agresja, skakanie na ludzi lub inne zwierzęta, ciągnięcie smyczy czy niezdolność do koncentracji na zadaniach. Smycz behawioralna to właściwie treningowa zaciskowa smycz bądź smycz dławiąca. Jak te nazwy wskazują – uciska ona szyję psa, gdy ten zachowuje się nieodpowiednio, np. szarpie czy skacze.

Odmianą smyczy behawioralnej jest smycz wystawowa (ringówka) – jednak nie jest to typowa smycz behawioralna, wykorzystywana w szkoleniu opresyjnym. Stosuje się ją wyłącznie do prezentacji psa na wystawach i nie należy mylić jej ze smyczami treningowymi.

Jak działa smycz behawioralna dla psa?

Mechanizm działania smyczy behawioralnej polega na natychmiastowym pokaraniu psa za nieakceptowane zachowanie. Smycz jest zakładana bezpośrednio na szyję psa, a jej obwód reguluje się poprzez zacisk na pętli – cała idea jej działania opiera się na zaciskaniu pętli na szyi psa, gdy ten ciągnie czy skacze. Szarpanie smyczy powoduje dyskomfort psa – co jest elementem szkolenia opresyjnego. Cel takiego działania jest prosty – przekazać psu, że danego rodzaju zachowanie jest nieakceptowane, poprzez ból i dyskomfort. Smycz zaciskową behawioralną wykorzystuje się w przypadku:

• agresywnego zachowania psa w stosunku do ludzi i innych zwierząt,
• ciągnięcia na smyczy.

Nie daje jednak ona idealnych efektów. Pies, który jest agresywny, po szkoleniu opresyjnym stłumi takie zachowania, ale w ich miejsce wystąpią zachowania unikowe. Z kolei pies ciągnący nie nauczy się naturalnie chodzić na luźnej smyczy – nauka nowego zachowania wymaga bodźców pozytywnych, nie opresyjnych.

Rodzaje smyczy behawioralnych

Smycze behawioralne występują w różnych wariantach – najczęściej wyróżnia się:

• smycze zaciskowe dla psa – posiadają one niklowane kółko, które pełni funkcję stopera, przeważnie wykonane są z nylonu,
• smycze z dławikiem (lasso) – wykonywane są z linki okrągłej, na wzór sprzętu alpinistycznego, są miękkie, ale odporne na zerwanie i uszkodzenia,
• smycze ringowe (ringówki) – to akcesoria przeznaczone na wystawy, stanowią odmianę smyczy zaciskowych z kółkiem, często wyposażone w dodatkowe podkładki pod gardłem, dzięki którym cienka linka nie powoduje u psa bólu i podrażnienia.

Dlaczego szkolenie za pomocą smyczy behawioralnej nie jest polecane?

Mimo, że smycz behawioralna może być efektywna w krótkoterminowym szkoleniu, jest również kontrowersyjnym narzędziem wśród wielu specjalistów od behawioru zwierząt.

Smycz behawioralna funkcjonuje na zasadzie unikania bólu, a nie na zasadzie chęci nauczenia się dobrego zachowania, co różni ją od metod pozytywnych. Długoterminowo może to doprowadzić do lęku i niepokoju u psa, co może z kolei prowadzić do dalszych problemów behawioralnych. Z tego powodu wiele osób jest przeciwnych stosowaniu tych smyczy.

Również błędne użycie smyczy behawioralnej może być szkodliwe dla zdrowia psa. Za silne szarpnięcia mogą spowodować urazy, ból i dyskomfort.

Podsumowując, smycze behawioralne są jednym z wielu narzędzi, które można zastosować podczas szkolenia psa. Jednak ważne jest, aby zawsze korzystać z nich odpowiedzialnie, rozumieć, jak działają, aby uniknąć możliwych problemów. Najlepsza metoda szkolenia to ta, która wykorzystuje pozytywne wzmacnianie i faktyczne zrozumienie psiego zachowania, a nie strach czy ból. W niej niepotrzebne są smycz i obroża behawioralna – wystarczy odpowiednie podejście.